تورم و گرانی در ایران

می 
خواستم بپرسم دلیل این همه گرانی در کشور چیست؟ 
چرا دولتمردان ما همیشه از صحبت کردن درباره مشکلاتی مانند گرانی روگردانند؟ نمونه بارز آن صحبتهای رئیس جمهور در مناظرات انتخابات سال گذشته.

مقدمه:
یکی از موضوعاتی که همواره سایه آن بر اقتصاد سنگینی کرده و بعنوان تهدیدی بالقوه و جدی فراروی آن بوده است موضوع تورم و به تعبیری گرانی است.
بدون تردید این موضوع در هیچ اقتصادی مطلوب نبوده و می باید با آن بطور جدی و اساسی با مکانیزم های علمی مبارزه نمود تا این که از این ناحیه ضرری متوجه مردم نشده و توان بر اداره خانوار داشته باشند.
پاسخ:
در پاسخ به این موضوع باید توجه داشت:
اولا: تورم مختص امروز نيست و علت و ريشه در گذشته های دور دارد که ذیلا بدان اشاره خواهد شد.
ثانیا: این سخن راکه مسولین از ذکر و بیان موضوع تورم در کشور روی گردان اند نمی توان تایید نمود و بلکه باید گفت ادعایی بدون دلیل می باشد چرا که مسولین مختلف از جمله شخص ریاست جمهور در مواضع مختلف از جمله سخنان تلویزیونی خود با مردم از این موضوع صحبت می نمایند.( برای اثبات این مدعا به مصاحبه 26/9/86 که در سایت خبرگزاری فارس موجود است مراجعه فرمائید)
نکته ای که در اینجا وجود دارد این که شاید به اندازه کافی از آن سخن نگویند که این خود ممکن بر اساس مصالح و دلایلی این چنین باشد:
الف: ایجاد تورم
ممکن است بگوییم که اگر برخی مسولین بطور مشروح و مبسوط به بیان مسائل مربوط به تورم نمی پردازند چون این خود باعث تورم مضاعف و به تعبیری عامل تشدید آن می شود لذا بیان مفصل آن به مصلحت جامعه نیست.
ب: عدم ضرورت
بنا نیست تمام مسایل جاری(همانطور که در دنیا نیز مرسوم است) درانظار عمومی طرح گردد چرا که بجای این مهم باید به دنبال حل آن باشند لذا است که طرح آن ضرورتی نداشته و موجب حل آن نخواهد گردید.
ثالثا: هر چند کشور ما یکی از اقتصادهای خوب دنیا را دارد ولی آنچه در این میان از اهمیت برخوردار می باشد این که باید به دنبال بررسی و تحلیل علل و عوامل بروز پدیده نامیمون تورم در اقتصاد بود که بی شک این امر زائیده علل مختلف و متفاوتی می باشد که ما در این جا به تحلیل و بررسی برخی از آنها می پردازیم.
1:اقتصاد جهانی
اصولا از آنجا که دنیای اقتصاد به دلایلی همچون مبانی نظری،واردات،صادرات و... با یکدیگر مرتبط و متصل می باشد لذا است که اگر برخی اقتصادها دچار مشکل شوند این موضوع به دیگر اقتصادها نیز سرایت می کند مثل بحران اخیری که در غرب بروز نمود که از اقتصاد آمریکار شروع و آثار تورم زا و شوم آن به دیگر اقتصادهای جهان بویژه اروپا جریان یافت و آنها را دچار اختلالات جدی نمود.لذا این موضوع نسبت به اقتصاد ایران در نرم کلان و جهانی آن خالی ا زتاثیر نمی باشد.
2: اقتصاد متکی به نفت
علت دیگری که می توان در این جهت ذکر کرد موضوع اقتصاد متکی بر نفت ایران می باشد که پایه های اقتصاد از دوران های گذشته(بویژه در دوره های پهلوی ها)بر محصول نفت نهاده شد که این خود آثاری تورم زا به همراه دارد.
البته در سال های اخیر تلاش بر این است که سمت و سوی اقتصاد به جهت صادرات غیر نفتی سوق داده شود و به عبارتی در این تلاش اند تا ایران را از اقتصاد تک محصولی نجات دهند.
3: شایعات و ایجاد جنگ روانی
از جمله علل برخی گرانی ها و تورم ها بحث شایعه سازی و ایجاد عدم توازن فکری در میان بازار و مردم می باشد که در موارد متعددی شاهد این پدیده شوم بوده و هستیم از جمله در حوادث اخیر بازار طلا و ارز.
4: احتکار
یکی از مسایل مهمی که همواره مورد انکار و طرد اسلام بوده و هست موضوع احتکار می باشد.احتکار که به معنای ذخیره نابه جای مایحتاج جامعه می باشد دارای نقش بسیار زیادی در ایجاد تورم در بازار می باشد که متاسفانه در کشور ما برخی از تجار و ... به این امر مبادرت می کنند که موجبات تورم زایی در اقتصاد را باعث می شوند.
5: بالا بودن هزينه تمام شده كالا
از آنجا که در مجموعه اقتصادی هر کشور،عوامل مختلفی از تولید کننده،حمل و نقل،کارگران و... دخالت دارند لذا است که اگر در این جهات نیز تغییراتی حاصل شود موجبات تورم فراهم می آید.بعنوان مثال اگر قیمت سوخت افزایش یابد یا این که دست مزدها رشد نماید طبعا این مهم در ایجاد و گسترش تورم و گرانی موثر می افتد
6: تورم جهانی
گاهی می توان ریشه تورم داخلی را در تورم جهانی جستجونمود.همان گونه که پیشتر نیز ذکر شد اقتصادها به نوعی بر یکدیگر تاثیر گذارند لذا است که اگر در برخی از شاخص های جهانی در قیمت کالاها تغییری حاصل شود در قیمت های داخلی نیز این چنین خواهد شد.بعنوان مثال اگر قیمت آهن آلات در سال های اخیر افزایش یافت به علت افزایش نرخ جهانی شمش فولاد بود و یا این که قیمت طلا اگر افزایش می بابد بدلیل گرانی جهانی این فلز می باشد و ارتباط چندانی با سیاست گذاری های داخلی ندارد.
7:عرضه اندک و تقاضای بسیار
در این جا یکی دیگر از علل تورم را که بر تورم زایی آن در علم اقتصاد تاکید می شود موضوع عرضه و تقاضا می باشد به این که هرگاه عرضه محصولات به بازار اندک بوده و پاسخ گوی نیازهای جاری مردم نباشد و به عبارتی تقاضای مردم با عرضه ناهمگون باشد این امر باعث تورم خواهد شدکه این موضوع در برخی مواقع وبویژه در ایام ماه مبارک رمضان و نوروز کاملا مشهود می باشد.
8: رشد نقدينگي
یکی دیگر از عوامل مهم در ایجاد و گسترش تورم،موضوع رشد نقدینگی و به عبارتی انباشت پول نقد در بازار و میان مردم می باشد که باعث می شود قدرت خرید بالا رفته و عرضه باکمبود مواجه شود. (لوح فشرده پرسمان، اداره مشاوره نهاد رهبري، كد: 6/100122552)