ولايت فقيه؛ فقیه عادل یا فقیه معصوم؟

ولايت فقيه؛ فقیه عادل یا فقیه معصوم؟

بعضی برای آن كه لزوم اطاعت مطلق از ولی فقیه را اثبات نمایند، می‌كوشند به نوعی وی را خطاناپذیر و مصون از اشتباه بخوانند. در باره این سخن مبالغه‌آمیز ملاحظاتی وجود دارد:
الف) رهبری در اسلام و در قانون اساسی جمهوری اسلامی۱۹ ایران فقیه عادلی است كه سیاست‌ورزی می‌داند و بر مبنای اصل رجوع به خبره و بهره‌مندی از اصل مشورت تصمیم‌هایی می‌گیرد. احتمال خطا در تصمیم‌های فقیه عادل و آگاه از فنون سیاست و مدیریت و با بهره‌گیری از عقل جمعی اخذ می‌كند، هر چند محتمل ولی بسیار ضعیف است و می‌توان به آن اعتماد كرد. در عین حال، قابل اعتماد بودن تصمیم‌های ولی فقیه هیچ ربطی به عصمت ندارد.

ب) وجوب اطاعت از فرامین ولی فقیه مشروط به نفی احتمال خطا نیست. هیچ‌كس نمی‌تواند به بهانه این كه فرمان رهبری اشتباه است یا ممكن است اشتباه باشد، از اطاعت وی شانه خالی كند. اگر چنین بشود، هرج و مرج و اختلال در نظام پدید می‌آید. همه مردم و از جمله نخبگان و صاحب‌نظران باید از اوامر رهبری اطاعت كنند. لزوم اطاعت از ولی فقیه نافی آن نیست كه اشخاص صاحب‌نظر به طریقی مناسب نظر كارشناسی خود را در خصوص نظرات رهبری بیان كنند. هر كسی می‌تواند ناقد قانون یا احكام و اوامر رهبری باشد، اما «نقد» غیر از «نقض» است؛ همان‌گونه كه نقد با عیب‌جویی نیز تفاوتی آشكار دارد.

پي نوشت:

۱۹. اصل ۱۰۹ قانون اساسی جمهوری اسلام ایران: «شرايط و صفات‌ رهبر: ۱) صلاحيت‌ علمی‌ لازم‌ برای‌ افتا در ابواب‌ مختلف‌ فقه‌. ۲) عدالت‌ و تقوای‌ لازم‌ برای‌ رهبری‌ امت‌ اسلام‌. ۳) بينش‌ صحيح‌ سياسی‌ و اجتماعی‌، تدبير، شجاعت‌، مديريت‌ و قدرت‌ كافی‌ برای‌ رهبری‌. در صورت‌ تعدد واجدين‌ شرايط فوق‌، شخصی‌ كه‌ دارای‌ بينش‌ فقه و سياسی‌ قوی‌تر باشد، مقدم‌ است‌.»

نویسنده: فرج‌الله هدایت‌نیا
عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه‌ی اسلامی/پایگاه اطلاع رسانی رهبر انقلاب (khamenei.ir)

دیدگاه ها

ارسال ديدگاه جديد

(لطفا از درج سوال در ديدگاه ها خودداري فرماييد براي طرح سوالات خود به اين آدرس مراجعه فرماييد)

محتویات این فیلد به صورت شخصی نگهداری می شود و در محلی از سایت نمایش داده نمی شود.
  • آدرس های وب و ایمیل به صورت اتوماتیک به لینک تبدیل می شوند.
  • تگ های مجاز : <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd> <br>
  • خطوط و پاراگرافها به صورت اتوماتیک جدا سازی می شود.
  •  

 

کد امنیتی
این سوال برای آزمایش کردن شما است که آیا شما یک بیننده واقعی ( انسان ) هستید و یا یک رایانه برای ساخت اسپم .
2 + 18 =
دو عدد را جمع کنید و وارد کنید . به عنوان مثال 1+3 را باید 4 وارد کنید .